Scotts Bluff National Monument

Vannacht geen tent opgezet, matras en slaapzak was genoeg, het park heeft een picknicgebied met overkapping. Wakker worden met uitzicht op deze bluffs heeft wel wat ook al is het in de brandende zon op een lek matras.

image

In het park zijn een aantal trails uitgezet, ik besluit Saddle Rock te beklimmen, een tocht van een uur. Prachtige omgeving, mooie vergezichten. De plaatsen Gering en Scotts Bluff zijn goed te herkennen. Ik overweeg om op de 4e juli, independence day, vanaf hier het vuurwerk gade te slaan. Het park wordt behoorlijk goed bezocht, een enkeling besluit de klim omhoog te maken, de meesten kiezen ervoor om een eveneens aangelegde weg met de auto te volgen.

image

Terug bij het bezoekerscentrum hang ik wat rond, lees en schrijf wat, val een paar uur in slaap en besluit in ieder geval de rest van deze dag hier door te brengen.

De Oregon Trail vertelt het verhaal van onverzettelijke avonturiers die gevaren trotserend aan een nieuwe toekomst hebben gebouwd. De historische plaatsen die onderweg te vinden zijn beschrijven het verhaal van overwinnaars. Er is een andere kant, het verhaal van een uitgewiste cultuur, geschonden verdragen en vernedering. In toenemende mate begin ik deze nuancring te missen.

In het bezoekerscentrum is ook een winkel waar boeken worden verkocht. Het valt me op dat alle grote opperhoofden als War Chiefs worden aangeduid. Ik besluit een parkranger te vragen of er naast War Chiefs nog andere chiefs hebben bestaan. Jerry Lucas, parkranger en historicus legt uit dat er councils bestaan, daarin subcounsils alle geleid door een chief. De toevoeging ‘War” is een blanke manier om deze opperhoofden neer te zetten, de president van amerika zou dan ook een War president genoemd kunnen worden.

Er komen wat mensen binnen die kaartjes willen kopen en het gesprek met Jerry is even voorij. Buiten overdenk ik mijn eigen ervaringen, het gesprek met Byron en de schijnbare afwezigheid van indianen in Nebraska. Jerry Lucas heeft meer te vertellen, terug in het bezoekerscentrum stel ik hem de vraag hoe hij aankijkt tegen de onevenwichtigheid van het verhaal over de oregon trail. Hij nodigt me uit ergens te gaan zitten en begint te vertellen. Het wordt geen mooi verhaal.

De geschiedenis wordt vertelt door de overwinnaars begint hij, maar ieder verhaal kent twee kanten. Jerry kiest geen partij maar vertelt bewogen. Horse Creek Treaty, 1851, hield vrije doortocht voor de kolonisten in mits die zich niet zouden vestigen in het land waar ze doortrokken, speciale agenten zouden de belangen van de indianen behartigen en er zouden geen oorlogen meer uitgevochten worden tussen de ondertekenende stammen onderling. De geschiedenis leert dat deze verdragen keer op keer geschonden werden door leger en overheid. Grattan viel aan, geen speciale agent ingeschakeld, kolonisten vestigden zich in het gebied, ondanks het verdrag.

Ik vertel over de ontmoeting met Byron, Jerry blijkt hem van naam te kennen, vraag waarom de regering een standbeeld van Harney, vrouwen en kindermoordenaar, naast heilige grond van de Sioux hebben geplaatst. Pure intimidatie is het antwoord.

Grote amerikaanse wildwest iconen als Buffalo Bill hebben een discutabele rol gespeeld in de periode dat de bizons werden uitgeroeid, hij ontleent zijn naam er aan. De redenen om bizonkuddes te reduceren zijn deels om de pas aangelegde transcontinentale spoorweg te beschermen maar zeker ook om de levenswijze van de indianen voor altijd te veranderen en ze afhankelijk te maken van overheidssteun. Nadat de bizons, bron voor voedsel en kleding, vrijwel waren uitgeroeid, werden de indianenstammen noodgedwongen meegaander, lieten zich in reservaten opsluiten en moesten vernederingen slikken. Tijdens een strenge winter, waarin een voedseltekort ontstond, werd niet langer aan de reservaten geleverd. De indianen kregen te horen dat het ze vrij stond gras te gaan eten.

In de beginjaren van de kolonisatie waren de indianen meer dan behulpzaam. Verscheidene aantekeningen in dagboeken en rapporten van het leger bevestigen dat. De kolonist werd geleerd welke planten eetbaar waren, welke medicinale doeleinden hadden, waar de rivier het beste overgestoken kon worden, welke stammen te mijden, et cetera. Kolonisten zijn meermaals uit levensbedreigende situaties gered door onder andere de Sioux. De tragiek is dat de indianen in de beginjaren van de kolonisatie de kans hadden de blanken te verdrijven maar er juist voor kozen ze te helpen.

Het verwijt dat de indianen gemaakt werd was dat ze niet bijdroegen aan de vooruitgang van het land, dat ze nietsnutten waren. Als de 24-uurs economie heilig is, alles altijd sneller, meer en beter moet, geld, bezit en macht koning zijn valt daar wat voor te zeggen. Dan is er geen plaats voor een levenswijze waarbij in harmonie met de natuur wordt geleefd, waarbij alleen genomen wordt wat nodig is.

Volgens Jerry voelt de amerikaanse samenleving zich deels schuldig als ze zich bedenken hoe de indianen zijn behandeld. Er is een minderheid, die luid schreeuwt, dat de enige goede indiaan een dode indiaan is. Vergelijkbaar met de neo-nazi beweging in europa.

Net als Byron gisteren, vertelt Jerry ook over de problematiek van de moderne indiaan. Het gevoel tussen twee culturen te moeten kiezen maar nergens thuis te zijn. Een vriend van hem sinds highschool, indiaan, worstelt daar nog steeds mee. Veel studenten verlaten college en gaan terug naar het reservaat, kiezen ervoor te leven in een cultuur die ze begrijpen maar waar hun kansen gering zijn. Het verhaal van een student die het wel gered heeft, afgestudeerd tandheelkundige, in het reservaat een mooi huis laat zetten en vervolgens ziet hoe familie (tantes) en aanhang hutten op zijn terrein bouwen en daar gaan wonen. Gewoon in de cultuur van de native americans, onderhand vreemd en ongemakkelijk geworden voor de tandheelkundige.

De indiaan heeft geleerd onzichtbaar te zijn, geen aandacht te trekken, in de moderne maatschappij. Dat is het antwoord dat ik krijg op mijn vraag hoe het komt dat ik zo weinig natives heb gezien. Ik heb veel lifts afgewezen, de lift die ik weigerde van twee indianen begroot me nog steeds. Ook het antwoord dat ik gaf. “Ik loop de Oregon Trail”. Met die trek naar het westen begon alle ellende voor hen.

De middag loopt ten einde, Jerry moet nog wat klussen afwerken. Ik bedank hem voor het verhaal, we schudden handen, een gevoelige warme man.   Tegen sluitingstijd loop ik nog een keer het centrum binnen, haal mijn rugzak op, die ik daar de dag kon stallen. In Scotts Bluff is de geplande vuurwerkshow afgelast, iets met vergunningen. Op de vraag wat de parkrangers gaan doen op de 4th of July schiet Jerry vol. Hij gaat zich schuilhouden in de kelder. Jerry heeft in Vietnam gediend, zijn beste vriend daar verloren, is zelf beschoten en kan tot op de dag van vandaag het geluid van schoten niet verdragen.

image

Vannacht weer op de picknicplaats slapen, zonder tent, betere plaats, schaduw ‘s ochtends, nog steeds op een lek matras. Officieel mag het niet verneem ik van de rangers maar zij weten het niet. Ze lichten nog even een collega in zodat die het ook niet weet.

image

This entry was posted in Uncategorized and tagged , , , . Bookmark the permalink.